"Zdrowy w chorym otoczeniu''

Psychologia ogólnie. Ciekawe książki, wymiana doświadczeń, ciekawe tematy.

Czy zgadzacie się z autorem artykułu ?

TAK
5
83%

NIE
1
17%

 
Liczba głosów : 6

"Zdrowy w chorym otoczeniu''

Avatar użytkownika
przez pajak 06 sty 2010, 22:22
"Zdrowy w chorym otoczeniu'' - tak brzmiał tytuł pracy prof. Rosenhana, opublikowanej w magazynie naukowym "Science''*. Mowa w niej o ośmiu uczestnikach eksperymentu, który po opublikowaniu nieźle wstrząsnął psychiatrią.
Prof. David Rosenhan był amerykańskim profesorem psychologii na Uniwersytecie Stanford i już w 1968 roku jako 40-latek zadał sobie pytanie, czy rzeczywiście istnieje różnica pomiędzy byciem "normalnym" i kimś potocznie nazywanym "wariatem". Aby poszukać odpowiedzi na to pytanie zorganizował on 4-letnie badania, które przeszły do historii psychologii, jako "Eksperyment Rosenhana". W tej iście szerlokomskiej pracy towarzyszyło mu 7 osób (czterech mężczyzn i trzy kobiety): trzech psychologów, jeden lekarz pediatra, student psychologii, malarz i gospodyni domowa. Francuski filozof Michel Foucault po zakończeniu badań życzył Rosenhanowi "Nagrody Nobla za humor naukowy"...

Plan Rosenhana wydawał się w miarę prosty i miał odpowiedzieć na pytanie, jak długo psychiatria będzie potrzebowała, aby orzec, że w przypadku tej ósemki ma do czynienia z "normalnymi" ludźmi, którzy faktycznie nigdy wcześniej nie mieli żadnych form tzw. zaburzeń psychicznych. "To pytanie nie jest ani niepotrzebne, ani zwariowane" napisze on później we wspomnianej publikacji. "Nawet jeżeli jesteśmy osobiście przekonani, że potrafimy rozgraniczyć, co jest normalne, a co nienormalne, to nie ma na to przekonywających dowodów".

Co prawda Księga Diagnostyczna (DSM) Zjednoczenia Psychiatrów Amerykańskich dzieli pacjentów na kategorie według symptomów, co ma umożliwić odróżnienie osoby zdrowej od "chorej psychicznie", ale w Rosenhanie pojawiło i umocniło się zwątpienie w sens tak stawianych diagnoz. Stwierdził on, że "choroba psychiczna" nie jest diagnozowana na bazie obiektywnych symptomów, a na subiektywnym postrzeganiu "pacjenta" przez obserwującego lekarza. Wierzył, że do rozjaśnienia problemu przyczyni się właśnie jego eksperyment, w którym sprawdzone będzie, czy ludzie nigdy nie cierpiący na żadne "choroby psychiczne" zostaną w szpitalu rozpoznane, jako zdrowe i jeśli tak, to na jakiej zasadzie to się odbędzie.

Przygotowania do eksperymentu wyglądały zawsze tak samo: pan profesor oraz współuczestnicy projektu przez kilka dni nie myli zębów, panowie się nie golili, następnie pseudopacjenci ubierali się w nieco przybrudzone ciuchy, pod fałszywym nazwiskiem umawiali telefonicznie z wybraną kliniką psychiatryczną i krótko po tym pojawiali się tam twierdząc podczas przyjęcia, że... słyszą głosy. Było to oczywiście nieprawdą, tak jak nieprawdziwe były podane przez nich nazwiska i zawody. Mało tego, nawet opisywane przez pseudopacjentów "głosy" nie miały odniesienia do znanych w psychiatrii opisów, gdyż nie ma głosów "pustych", "próżnych" i "głuchych", jak to z premedytacją przedstawili uczestnicy eksperymentu w pierwszej rozmowie z lekarzem...

Po diagnozie, która w siedmiu przypadkach brzmiała "schizofrenia", a w jednym "zespół depresyjno-maniakalny", nasi "pacjenci" zaczynali zachowywać się już tak, jak na co dzień w normalnym życiu, o głosach więcej nie wspominali, przestrzegali regulaminu, byli kooperatywni wobec lekarzy i personelu oraz mili i rzeczowi w swoich wypowiedziach. Ich zadaniem było przecież jak najszybsze przekonanie lekarzy i personelu szpitalnego o swoim zdrowiu psychicznym i wyjście z kliniki bez pomocy z zewnątrz.

Jak się szybko okazało ich wzorowe zachowanie nie zmieniło niestety postaci rzeczy, a raz wypowiedziana diagnoza okazała się już nieodłączną i stygmatyzującą etykietą pacjenta. Naukowcy z niepokojem obserwowali nagminnie pojawiającą się psychiczną i fizyczną brutalność personelu wobec hospitalizowanych. Eksperyment okazał się, więc już w początkowej fazie bardzo niebezpieczny, przez co część jego uczestników poczuła wyraźny strach "przed pobiciem lub gwałtem". W efekcie tych pierwszych doświadczeń do projektu dokooptowano prawnika, z którym ustalono plan ewentualnego działania na wypadek okaleczenia lub śmierci któregoś z uczestników eksperymentu i dopiero wtedy grupa "ruszyła" na kolejne kliniki. Ogólnie eksperyment przeprowadzono w 12 szpitalach, po części tych starszych, o ściśle konwencjonalnym podejściu do "pacjenta", a po części w nowoczesnych, nastawionych badawczo.

Wszyscy byli chorzy

Nikogo nie rozpoznano, jako zdrowego a pobyt w szpitalach psychiatrycznych trwał średnio blisko 3 tygodnie (od 7 do 52 dni). W czasie eksperymentu pseudopacjenci otrzymali 2100 różnych leków antypsychotycznych, które po kryjomu wypluwali; były to różne preparaty na za każdym razem te same objawy. Grupie badaczy aż niewiarygodny wydawał się fakt braku zainteresowania ze strony lekarzy i personelu, którzy "przechodzą koło człowieka, jakby go nie było". Okazało się, że po raz wypowiedzianej diagnozie nikt już nie traktuje pacjenta, jak człowieka, a jego zachowania, jakie by nie były, będą już zawsze odbierane, jako symptom "choroby psychicznej". Notatki na przykład, które początkowo nasi pseudopacjenci robili w tajemnicy i szmuglowali poza szpital, już po krótkim czasie mogły być czynione bez kamuflażu, gdyż ani lekarze, ani obsługa szpitala się tym nie interesowali. Z raportów szpitalnych wynikało później, że ciągłe prowadzenie notatek było jednym z symptomów choroby psychicznej.

Nie wyjdziesz, aż się nie przyznasz!

Rosenhan w swoim eksperymencie podkreśla szczególny problem władzy psychiatrii nad "pacjentem". Zdiagnozowanie u pseudopacjentów (w jednej rozmowie!) "schizofrenii" oznaczało nieuchronne zaszufladkowanie ich, utratę podstawowych praw i od tego momentu nie tylko każde ich (bądź co bądź normalne) zachowanie było interpretowane już, jako choroba, ale do diagnozy dopasowywany był cały ich życiorys! Jeden z uczestników eksperymentu odnotował pół żartem pół serio, że w klinice miał poczucie "bycia niewidzialnym", gdyż statystycznie 71% psychiatrów i 88% sióstr i sanitariuszy w ogóle nie reagowało na proste pytania, które zadawał im w ciągu dnia, jako "pacjent", a jeśli była jakakolwiek reakcja to wyglądało to tak, jak w poniższym przykładzie:

Pacjent: Przepraszam, panie doktorze... Mógłby mi pan powiedzieć, kiedy będę mógł skorzystać z możliwości spaceru w ogrodzie?

Lekarz: Dzień dobry Dave. Jak się pan dzisiaj czuje? (Lekarz odchodzi nie czekając na odpowiedź...).

Samo wyjście ze szpitala psychiatrycznego okazało się w każdym przypadku niemożliwe bez przyznania się "pacjenta" do tego, że... jest chory. Dopiero po takim określeniu się nasi pseudopacjenci opuszczali szpitale. Dodajmy tylko, iż nie, jako "zdrowi", ale ze zdiagnozowaną "schizofrenią w remisji" (czyli zaleczoną na pewien czas)...

Skandal

Wielkie oburzenie psychiatrii konwencjonalnej, jakie wybuchło po upublicznieniu badań Rosenhana przyniosło za sobą niespodziewanie drugą fazę eksperymentu, przy czym pierwsza jego część została odrzucona przez rozzłoszczonych psychiatrów, jako "wybrakowana metodycznie". Dyrekcja jednego ze szpitali psychiatrycznych stwierdziła wtedy w debacie publicznej, że "w naszej klinice coś takiego nie mogłoby mieć miejsca", na co Rosenhan odpowiedział eleganckim wyzwaniem na pojedynek obiecując, że na przestrzeni następnych 3 miesięcy wyśle tam swoich pseudopacjentów.

Trzy miesiące później, kiedy doszło do weryfikacji drugiej fazy "Eksperymentu Rosenhana" okazało się, że wyzwany na pojedynek szpital ze 193 ogólnie przyjętych w tym czasie pacjentów określił 41, jako podejrzanych o bycie pseudopacjentami Rosenhana i kolejnych 42, jako zdemaskowanych pseudopacjentów. Tylko, że druga faza projektu prof. Rosenhana polegała na tym, jak się okazało, że... nikogo tam nie wysłał...

Jako materiał uzupełniający, który bardziej "po polsku" traktuje sprawę, polecam obejrzeć poruszającą sztukę Teatru Telewizji pt.: "Kuracja", według książki Jacka Głębskiego (reż.: Wojtek Smarzowski, w roli głównej: Bartek Topa). Sztuka opowiada o psychiatrze naukowcu, który chcąc poznać tajniki swoich podopiecznych postanawia symulować schizofrenię, stając się "zwykłym pacjentem psychiatryka". O eksperymencie mało kto wie, a sytuacja szybko wymyka się spod kontroli...





Autor: Andrzej Skulski (zredagowany przez: Magda Głowala-Habel)

*Publikacja: On Being Sane in Insane Places w: Science, 179, 250-8.
Obrazek
Avatar użytkownika
Offline
Posty
240
Dołączył(a)
12 sty 2007, 00:30
Lokalizacja
Człuchów

Re: "Zdrowy w chorym otoczeniu''

Avatar użytkownika
przez Majster 10 sty 2010, 17:35
Artykul ciekawy, czytalem to juz kiedys na wiki. Nie wiem czy mozna odnosic te kwestie do polskiej szkoly psychiatrii, zapewne inaczej wygladalo to kiedys (znacie termin "psychiatria represyjna"?) a inaczej dzisiaj. Z moich obserwacji nie wynika wcale aby pacjent ze schiza stawal sie obecnie niewidzialny w polskim szpitalu, ale tez nie moge tego wykluczyc bo nie jestem wszechobecny ani wszechwiedzacy. W szpitalu grywalem regularnie w szachy z jednym schozofrenikiem, z innymi w karty i jakos nie widzialem aby byl traktowany wrogo przez personel. Ale bylem tylko w jednym szpitalu wiec nie uogolniam. Ciekawe czy ktos u nas wpadlby na pomysl przeprowadzenia podobnego eksperymentu? Jesli ktos cos czytal podobnego - chetnie sie dowiem.
Odchodzac nieco od tematu: kiedys na tvn emitowano program o fachowcach. Fachowiec dostawal do naprawy lodowke, albo gniazdko elektryczne a potem byl oceniany z tego jak sie wywiazal. Zeby program byl ciekawy wkrecano mu przerozne podpuchy typu: zamiana kolorow przewodow, podstawienie wewnatrz urzadzenie jakiegos zupelnie innego podzespolu, ukrycie usterki w innym miejscu itd. Smieszne jest nie to, ze fachowcy sie na tych podpuchach wykladali (uwierzcie - kazdy sie wylozy jesli w domu widzi jedynie gospodynię pozbawioną elektrycznej inwencji a w pralce w programatorze ma przelutowane styki) ile to, ze takie wykladanie bylo potem podstawą oceny ich umiejetnosci przez nastepnych, telewizyjnych "fachowcow".
Mysle, ze jakbym poszedl do dentysty i świrował bol zęba to tez bym byl chyba leczony, prawda? Jakis rtg by mi pewnie wykonano gdybym symulowal bol w kolanie? Jako dziecko zdarzalo mi sie wyglupiac i stukac w termometr u szkolnego lekarza, ale czy to podwaza jego kompetencje jesli mi potem wystawil zwolnienie?
K.Vonnegut: "Rozmawiając ze mną wcale nie musisz być świrem... Ale miałbyś dużo łatwiej!"
Avatar użytkownika
Offline
Posty
1859
Dołączył(a)
04 gru 2009, 18:24
Lokalizacja
Miasto korków pozbawione

Re: "Zdrowy w chorym otoczeniu''

przez Gringo 10 sty 2010, 18:33
Czytalem juz ten artykul, interesujacy ekperyment, duzo mowi o tym jaka byla/jest kondycja psychiatrii.
Roznica pomiedzy usterka, a tym eksperymentem jest taka, ze tu wiedziano o tym, ze szpital odwiedza falszywi pacjenci.
Kiedys byl odcinek usterki o naprawie komputerow i co tu duzo mowic, specjalisci nie byli za specjalnie wykwalifikowani, ale przynajmniej program byl zabawny.

Jest jeszcze jedna interesujaca historia dotyczaca psychiatrii jako takiej. Na przestrzeni lat +- 75-95 w Niemczech pewien czlowiek podawal sie za lekarza psychiatre, chociaz nie posiadal wymaganego wyksztalcenia (byl listonoszem) i przez lata swojego "eksperymentu" zdazyl zostac liczacym sie w kraju dyrektorem szpitala. Bral udzial we wszystkich znaczacych konferencjach psychiatrycznych, wyglaszal wyklady dla mlodych lekarzy, gdzie czesto m.in. celowo uzywal nazw nieistniejacych chorob, zeby zobaczyc, jak zareaguja zgromadzeni. Okazuje sie, ze wobec atorytetu, nawet jesli mowi ewidentne bzdury, nikt nie jest w stanie sie sprzeciwic ( a moze 'chorzy doktorzy' byli niedouczeni). Nie pamietam nazwiska, historia krazy gdzies w sieci. Na koncu wydalo sie, ze psychiatra nie byl psychiatra i poszedl siedziec. 2, czy trzy lata temu wyszedl na wolnosc i chyba napisal ksiazke. Historia jest strasznie ciekawa, polecam.
Gringo
Offline

Doradca Nerwica.com

przez Doradca Nerwica.com
Polecam tych psychologów i psychoterapeutów z Twojej okolicy
Doradca Nerwica.com

Re: "Zdrowy w chorym otoczeniu''

przez joanna5 20 sty 2010, 23:26
u mnie bylo odwrotnie,bylam chora psychicznie ale tak doskonale maskowalam objawy,ze diagnozowano mnie jako osobowosc psychopatyczna/stare nazewnictwo/ dopoki nie trafilam na terapeute ,ktory od razu mnie zdiagnozowal jako osobe psychotyczna i moglam podjac wlasciwe leczenie,joanna5
Offline
Posty
124
Dołączył(a)
25 gru 2009, 00:01
Lokalizacja
czestochowa-krakow

Re: "Zdrowy w chorym otoczeniu''

przez bonus1 15 lut 2010, 10:54
Witam,
tutaj link do artykułu o tym niemieckim listonoszu Gert Postel: "Psychiatria - oszustwo za parawanem uzdrawiania" oraz link do spektaklu Teatru Telewizji, "Kuracja".
Pozdrawiam serdecznie
bonus1
http://www.schizofrenicy.info
http://www.anty-psychiaria.info
Offline
Posty
5
Dołączył(a)
12 lut 2010, 14:42

Re: "Zdrowy w chorym otoczeniu''

Avatar użytkownika
przez Majster 15 lut 2010, 17:25
bonus1 napisał(a):Witam,
tutaj link do artykułu o tym niemieckim listonoszu Gert Postel: "Psychiatria - oszustwo za parawanem uzdrawiania" oraz link do spektaklu Teatru Telewizji, "Kuracja".
Pozdrawiam serdecznie
bonus1
http://www.schizofrenicy.info
http://www.anty-psychiaria.info

Kuracje ogladalem (jest na chomiku) - tresc wstrzasajaca. Ale po przemysleniu widze jednak sporo niedociagniec scenarzysty i rezysera:
- w szpitalu raz na 2-3 tygodnie pojawia sie sedzia ktory bada sprawe kazdego watpliwego przyjecia
- w razie braku decyzji o ubezwlasnowolnieniu nie mozna trzymac w szpitalu nikogo bez jego wyraznej zgody
- postepowanie sądowe o ubezwlasnowolnienie toczy sie za wiedza chorego
- decyzje o zabezpieczeniu podejmuje lekarz, ale niestety czesto robi sie to "zdalnie"
- agresywni pielegniarze raczej nie zagrzewaja dluzej miejsca w szpitalach - dziala przeciez jakas selekcja
- osadzenie innego lekarza w charakterze pacjenta w wyniku jakichs tarc personalnych w lobby medycznym to juz czysta fikcja
W sumie to jeszcze cos by sie znalazlo, ale rozumiemy przekaz, ktory byl pomyslowy i ciekawie zrealizowany ;)
K.Vonnegut: "Rozmawiając ze mną wcale nie musisz być świrem... Ale miałbyś dużo łatwiej!"
Avatar użytkownika
Offline
Posty
1859
Dołączył(a)
04 gru 2009, 18:24
Lokalizacja
Miasto korków pozbawione

Sortuj wg

Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 3 gości

Przeskocz do